linux man nedir?

Man (elkitabı) sayfası, genellikle Unix veya Unix-benzeri işletim sistemlerinde bulunan çevrimiçi bir yazılım belgeleme tipidir. Kapsanan mevzular arasında bilgisayar yazılımları, resmi standartlar ve kurallar, hatta soyut kavramlar vardır. Bir kullanıcı, man komutu ile sayfaları başlatabilir.

Bu kılavuzda sayesinde, kendinizi sıkışmış bulduğunuzda veya bir komutun nasıl çalıştığını hatırlayamadığınızda kurtarıcınız olacaktır. İnternet aramalarına ek olarak, Linux İşletim Sistemi, belirli bir komut veya özellik hakkında daha fazla bilgi edinmek için çeşitli teknikler sağlar. Bu farklı teknikleri bilmek, ihtiyacınız olan cevabı daha kolay ve hızlı bir şekilde bulmanızı sağlayacaktır.

man kullanımı

Komut hakkında daha fazla bilgi edinmek için komutun klavuz sayfasına erişelim. man ls yazıp enter tuşuna basıyorum.

man ls 

Biraz incelediğimiz zaman, komut hakkında detaylı dokümanları görebiliyoruz. Örneğin; 

• ls -a : Komutunun gizli dosya ve klasörleri de göstermesini sağlar. Linux’ta gizli dosya ve klasörler . (nokta) karakteriyle başlar.
• ls -l :  Yukarıdan aşağıya listelemek için kullanılır ve dosya hakkında bize bilgilerde verir.
• ls -h : Dosya boyutları normalde byte olarak gösterir Linux, biz burada kullandığımız parametre ile megabyte, gigabyte cinsinden gösterir.
• ls -R :  Listelenen dizinin içinde bulunan alt dizinleride içeriğini listelemek için kullanırız.

Tüm komutlarda man ile bu şekilde detaylı bilgiler alabiliriz. Man sayfalarının şu anda sizin için biraz gizem olabileceğini unutmayın, ancak Linux hakkında daha fazla şey öğrendikçe, bunların çok değerli bir kaynak olduğunu göreceksiniz. Komutla görüntülenen belgelere “Man Pages” adı verilmektedir. Manuel sayfa ekranının çıkışı kontrol etmek için komutla birlikte kullanılabilecek yararlı tuşlardan bahsedelim. Aşağıdaki işlemlerin hepsini uygulayınız.

ANAHTAR AMAÇ

h: Yardımı göster
q: Yardım veya klavuz sayfasından çık
f: Ekranı bir ileri taşı
b: Ekranı bir geri taşı
⇣: Aşağı ok –>> Bir satır aşağı git
⇡: Yukarı ok –>> Bir satır yukarı git
/: (ardından aranacak metni giriniz) –>> İleriye doğru aramayı başlatın
?: (ardından aranacak metni giriniz) –>> Geriye doğru aramayı başlatın
n: Aramayla eşleşen sonraki metne git
N: Aramayla eşleşen önceki metne git

Yukardaki işlemlerin bir kaçını uygulayalım. man history komutunu inceleyelim bu sefer. / sembolü ile geçmişi nasıl sileceğimi bulmak istiyorum ve /clear yazıp enter tuşuna basıyorum. Görselde gözüktüğü gibi -c option (seçeneği) ile yapabileceğimi söylüyor. q tuşuna basıp çıkış yapabilirsiniz.

man history 

Bazı durumlarda komutun tam adını hatırlayamayabilirsiniz. Bu durumdalarda -k, man komutu seçeneğini kullanabilir ve bir anahtar kelime argümanı sağlayalabilirsiniz. Örneğin, passwd anahtar kelimesine sahip tüm man sayfasının bir özetini görüntüleyelim. 

man -k passwd