YUM Nedir?

Linux Package Managers - Open Source Tutorials

Paket yöneticisi veya paket yönetim sistemi , bir bilgisayar için bilgisayar programlarını tutarlı bir şekilde yükleme, yükseltme, yapılandırma ve kaldırma sürecini otomatikleştiren bir yazılım araçları koleksiyonudur. Linux dağıtımlarına göre paket yöneticileri değişmektedir.

RPM-YUM-DNF 

RPM Paket Yöneticisi ücretsiz ve açık kaynaklı bir paket yönetim sistemidir. RPM adı, .rpm dosya biçimini ve paket yöneticisi programının kendisini ifade eder. RPM, öncelikle Linux dağıtımları için tasarlanmıştı; dosya formatı, Linux Standard Base'in temel paket formatıdır.

Yellowdog Updater, Modified, RPM Paket Yöneticisini kullanarak Linux işletim sistemini çalıştıran bilgisayarlar için ücretsiz ve açık kaynaklı bir komut satırı paket yönetimi yardımcı programıdır.

Dandified Yum; RPM tabanlı dağıtımlar için paket yöneticisidir. Yum'un yeni neslidir. Fedora 18 ile birlikte tanıtılmıştır ve Fedora'nın 22. sürümünden beri öntanımlı paket yöneticisidir.

  • OS: ORACLE, RHEL, CENTOS

yum başlangıçta Yellow Dog Linux dağıtımında paket yönetimi için bir araç olan Yellow Dog Updater (YUP) olarak geliştirildi. Zamanla, Fedora, CentOS, Red Hat Enterprise Linux ve Oracle Linux gibi diğer RPM tabanlı sistemlerdeki paketleri yönetmek için gelişti.

İşlevsel olarak, paketleri arayabilen, yükleyebilen, güncelleyebilen ve kaldırabilen ve bağımlılıkları otomatik olarak işleyebilen Debian tabanlı sistemlerdeki apt yardımcı programına benzer. yum, tek bir paket kurmak veya tüm sistemi aynı anda yükseltmek için kullanılabilir.

Paketleri Aramak

Bir paket kurmak için adını bilmeniz gerekir. Bunun için yum search PACKAGENAME ile bir arama yapabilirsiniz, burada PACKAGENAME aradığınız paketin adıdır. Sonuç, adı veya özeti belirtilen arama modelini içeren paketlerin bir listesidir. Örneğin, 7Zip sıkıştırılmış dosyaları işlemek için bir yardımcı programa ihtiyacınız varsa  aşağıdaki gibi kullanabilirsiniz:

yum search 7zip 

Paketleri Yükleme

Yum kullanarak bir paket yüklemek için yum install PACKAGENAME komutunu kullanın, burada PACKAGENAME paketin adıdır. yum, paketi ve ilgili bağımlılıkları çevrimiçi bir depodan alır ve her şeyi sisteminize yükler.

yum install wget 

Paketleri Yükseltme 

Yüklü bir paketi yükseltmek için yum update PACKAGENAME kullanın. Burada PACKAGENAME, yükseltmek istediğiniz paketin adıdır. Örneğin:

yum update wget 

Bir paketin adını atlarsanız, güncellemenin mevcut olduğu sistemdeki her paketi güncelleyebilirsiniz.

Tüm Paketlerin Yükseltilmesi

Sistemdeki tüm paketleri yükseltmek istiyorsanız, aşağıdaki komutu çalıştırmanız yeterlidir.

yum update

Paket Güncellemesi Kontrol Etme

Bir paketin adını atlarsanız, güncellemenin mevcut olduğu sistemdeki her paketi güncelleyebilirsiniz. Belirli bir paket için bir güncellemenin mevcut olup olmadığını kontrol etmek için yum check-update PACKAGENAME kullanın.

yum check-update wget 

Tüm Paketlerin Güncellemesini Kontrol Etme

Herhangi bir paket adı vermezseniz, yani paket adını atlarsanız, yum sistemde yüklü olan her paket için güncellemeleri kontrol eder.

yum check-update 

Paket Kaldırma

Yüklü bir paketi kaldırmak için yum remove PACKAGENAME kullanın; burada PACKAGENAME, kaldırmak istediğiniz paketin adıdır.

yum remove wget

Paket Hakkında Bilgi Alma

Sürüm, mimari, açıklama, boyut ve daha fazlası gibi bir paket hakkında bilgi almak için, bilgisini istediğiniz paketin adını yazmanız yeterlidir.

yum info firefox 

Yeni Depo Ekleme

Yum için "repolar" /etc/yum.repos.d/ dizininde listelenir. 

ls /etc/yum.repos.d/ 

Ek olarak, kullanıcı tarafından yeni ek depolar eklenebilir. Manuel olarak ekleme yapılabilir. Ancak, depoları eklemenin veya yönetmenin önerilen yolu yum-config-manager aracıdır. Bir depo eklemek için --add-repo parametresini ve ardından URL'sini yazmanız yeterlidir.

yum-config-manager aracını kullanmak için,  yum-utils.noarch paketi yüklü olması gerekmektedir.

sudo yum install yum-utils.noarch 

Tüm Depoların Listelenmesi

Mevcut tüm depoların bir listesini almak için yum repolist all kullanın. Aşağıdakine benzer bir çıktı elde edersiniz:

yum repolist all 

Depo Etkinleştirme ve Devre Dışı Bırakma

Yazılımı yüklerken veya yükseltirken devre dışı bırakılan depolar göz ardı edilecektir. Bir depoyu etkinleştirmek veya devre dışı bırakmak için yum-config-manager yardımcı programını ve ardından repo id yani depo kimliğini kullanın.

yum repolist all yukarıdaki çıktıda gibi, depo kimliği her satırın ilk sütununda (depo kimliği) gösterilir. Örneğin:

Yukarıdaki çıktıda gibi, epel-debuginfo deposu kapalı gözükmektedir. Şimdi güncellemeleri etkinleştirelim.

yum-config-manager --enable epel-debuginfo 

Yeniden devre dışı bırakmak için aşağıdaki gibi, disable konumuna çekebilirsiniz.

yum-config-manager --disable epel-debuginfo

Yerel Önbellek Temizleme

Yum, indirilen paketleri ve ilişkili meta verileri bir önbellek dizininde depolar. Genellikle dağıtıma göre /var/cache/yum veya dnf konumunda bulunur. Sistem yükseltildikçe ve yeni paketler yüklendikçe, bu önbellek oldukça büyüyebilir.

du -sh /var/cache/dnf 

Önbelleği temizlemek ve disk alanını geri kazanmak için yum clean komutunu ve ardından neyi temizleneceğinizi seçmelisiniz. En kullanışlı parametreler packages yani indirilen paketleri silmek ve metadata ilişkili meta verileri silmektir.

yum clean packages
yum clean metadata
Blog'a Dön